SMART doelen, je kent deze term vast wel, maar toch is het vaak weer de vraag zijn mijn doelen SMART genoeg? Of hoe SMART is SMART? Toch krijgen wij als logopedist steeds meer te maken met het opstellen van SMART doelen.

Kwaliteitstoets en methodisch logopedisch handelen
Zo wordt vanuit de kwaliteitstoets 2017 geschreven dat wij als logopedist methodisch logopedisch dienen te handelen, dat houdt in dat het beoogde resultaat, oftewel het hoofddoel, SMART geformuleerd dient te worden. Daarnaast wordt er in methodisch handelen in de logopedie geschreven: “SMART wordt ook wel gebruikt als synoniem voor duidelijkheid”. Maar zeg eens eerlijk is het SMART doelen opstellen voor jou echt duidelijk?

In deze blog ga ik proberen hier antwoord op te geven en ga samen met jou de stappen van het SMART doelen formuleren doornemen. Vandaag starten we met de S(pecifiek) en M(eetbaar) van SMART.

Allereerst waar staat SMART voor?
We kennen allemaal de afkorting van SMART (Specifiek, Meetbaar, Acceptabel, Realistisch en Tijdgebonden). Hieronder nog even kort de uitgelegd waar alle letters van SMART voor staan.

Specifiek Is het doel eenduidig geformuleerd, is het duidelijk en kan er geen misverstand over bestaan?
Meetbaar Is er in het doel een meetbaar aspect verwerkt, waaraan je kunt afmeten of het doel behaald is?
Acceptabel Voor de cliënt is het doel acceptabel. De cliënt accepteert dat jij tijdens de therapie aan dit doel wilt werken.
Realistisch Is het doel wat we hebben opgesteld haalbaar, na voldoende tijdsinverstering van therapeut en cliënt?
Tijdgebonden Is in het doel terug te vinden in hoeveel tijd het doel bereikt moet worden, de therapeut maakt een inschatting van hoelang de therapie ongeveer gaat duren, voordat dit doel bereikt is?

Wat zijn de voordelen van SMART doelen opstellen?
Effectiever en efficiënter
Als je goed weet hoe je een SMART doel moet opstellen, kun je hier veel voordelen uithalen en zorgt het er uiteindelijk zelfs voor dat jouw werk effectiever en efficiënter wordt.

Professioneler, transparanter en evalueerbaar
Het is namelijk zo, dat je met het opstellen van SMART doelen het werk professioneler, transparanter en evalueerbaar maakt. Het resultaat van jouw behandeling is te toetsen aan de hand van de doelen die zijn opgesteld. Op deze manier is het ook makkelijk om het handelen bij te sturen. SMART doelen geven hierbij een houvast, omdat je het doel kunt vergelijken met wat er in de therapie behaald wordt.

Veilige leeromgeving cliënt
Daarnaast kan een collega aan de hand van de SMART doelen een behandeling makkelijker overnemen en communicatie over eenduidigheid van doelen zorgt voor een veiligere leeromgeving van de cliënten. De SMART doelen zijn namelijk richtinggevend voor jouw handelen als logopedist.

Waarom niet SMART doelen?
Waarom zou je het niet proberen om SMART doelen op te stellen?

In de stappen hieronder neem ik je mee in de eerste stappen die je zet bij het opstellen van SMART doelen. Door jezelf bepaalde vragen te stellen, kom je tot deze doelen.

Stap1: Specifiek.
Bij specifiek is het belangrijk dat de inhoud van het doel eenduidig geformuleerd wordt en hier geen misverstanden over kunnen ontstaan.
Hierbij kun je jezelf de volgende vragen stellen: Wat is de bedoeling? Wat wordt er geleerd? Is de inhoud voor de logopedist en cliënt duidelijk? Kan een collega logopedist hiermee uit de voeten?

Stap 2: Meetbaar.
Bij meetbaar is het belangrijk om te benoemen aan welke resultaten je kunt afmeten of het doel gehaald is.
De volgende vragen kun je jezelf stellen: Hoe kan ik afmeten of ik het doel gehaald heb? Dit kan de tijdsduur van het doelgedrag zijn of een andere meetbare eenheid.

Voorbeeld casus:

Een cliënt van 50 jaar komt na verwijzing van de KNO-arts bij de logopedist, vanwege hees stemgeluid. Na anamnese en onderzoek heb ik het volgende doel opgesteld:

Na 3 maanden spreekt mevrouw tijdens haar werk 10 minuten per dag met een heldere stemgeluid.
Specifiek: spreekt met een helder stemgeluid
Meetbaar: tijdens haar werk, 10 minuten per dag.

Hoe precies moet er gekeken worden naar de S en M tijdens het doelen formuleren?

Vaak rest bij veel logopedisten toch ook nog wel de vraag: hoe precies moet ik een doel formuleren?

Eisen methodisch logopedisch handelen
Methodisch logopedisch handelen geeft naast het SMART formuleren nog een aantal eisen aan. Om het voor jou makkelijk te maken heb ik deze eisen gekoppeld aan de aspecten uit SMART.

Bij specifiek is het belangrijk dat in ieder geval de volgende punten erin staan verwerkt:

  • Concreet observeerbaar gedrag: Het doel is concreet geformuleerd in observeerbaar gedrag van de cliënt.
  • Aard en kwaliteit zijn eenduidig: De aard en kwaliteit van het gewenste gedrag zijn nauwkeurig en eenduidig geformuleerd (er kan geen misverstand over bestaan).

Voorbeeld: als je kijkt naar de voorbeeld casus die ik heb gebruikt dan is te zien dat ik dit in het doel als volgende heb verwerkt: De cliënt past helder stemgebruik toe.

Bij Meetbaar  benoem je welke resultaten behaald worden in de therapie, de volgende aspecten zou je daarin mee kunnen nemen:

  • Doel als minimumprestatie: Er is aangegeven hoe lang het gedrag minstens volgehouden kan worden en indien van toepassing in welke frequentie het gedrag voorkomt.
  • De situatie is vermeld: Er kan worden aangegeven in welke situatie het gedrag volgehouden moet worden, bijv. spontaan spreken, tijdens de therapie situatie of heel specifiek zoals hierboven in het voorbeeld benoemd is.

Voorbeeld: Ook hierbij kun je weer in mijn voorbeeld casus zien dat ik het stukje meetbaar als volgt heb verwerkt: De cliënt spreekt tijdens haar werk 10 minuten per dag.

Ik hoop dat je voor nu genoeg houvast hebt om met de S(pecifiek) en M(eetbaar) aan de slag te kunnen.

In de volgende blog zal ik meer vertellen over de andere letters van SMART.

  • Loop je op dit moment ergens tegen aan met het opstellen van SMART doelen? Laat het me weten!
  • Heb je vragen, zijn er dingen die je heel lastig vindt? Heb je hulp nodig bij een specifiek doel? Laat het me weten in je reactie hieronder!
  • Of heb je juist positieve ervaringen met het opstellen van doelen? Ook dat hoor ik graag!
  • Plaats dit dan gerust in een reactie hieronder.

Heel veel succes en plezier met de eerste stappen bij het opstellen van SMART doelen.

  • Wil jij ook auditproof werken?
  • Wil jij SMART doelen kunnen opstellen voor al je dossiers?
  • Bekijk welke training het beste past bij jouw behoefte en neem dan contact op met ‘Zo gezegd, Zo gedaan’.

De weg naar succes begint met de eerste stap!

Zo gezegd, zo gedaan

 

0 antwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *